Vooronderstellingen van NLP en wat kun je ermee?

Door Karin Elshout -van Gaal

Het internet staat vol met de vooronderstellingen van NLP en dat is niet voor niets. Ik zou het geweldig vinden als iedereen deze basisprincipes Vooronderstellingen van NLP en wat kun je ermee?zou kunnen hanteren in zijn/haar leven. Ze helpen mij om te relativeren, om te achterhalen wat ik kan verbeteren in mijn communicatie met de ander. Zowel zakelijk als privé loopt een gesprek zoveel beter! Ik merk dat ik de vooronderstellingen van NLP ook vaak gebruik als psycho-educatie in mijn therapie. Het is een constant leerproces. De ene keer vind ik een bepaalde vooronderstelling makkelijk om toe te passen dan een andere keer. Dat maakt het ook zo leuk. Ik krijg vaak de vraag of ik thuis of tijdens mijn werk ook gebruik maak van NLP. Dan lach ik van binnen, alsof ik het aan/uit kan zetten. Ik heb NLP geïntegreerd in mij leven en dat blijft een eeuwigdurend leerproces ;-)

Vooronderstellingen van NLP en wat kun je ermee?

1. Respect voor andermans model van de wereld.

Iedereen ziet de wereld anders. Iedereen ervaart de dingen die gebeuren op een andere manier. Om maar een voorbeeld te noemen: de een ervaart mij als een drukke kwebbeltante, de ander kan mij prima volgen terwijl weer een ander gek wordt van mijn snelle praten. De een vindt mijn praktijkkamer een gezellig kamertje en de ander vindt het een rommelhok :). Er is dus geen waarheid, iedereen creeert zijn eigen waarheid. Als je dat ten diepste beseft hoef je geen strijd meer aan de gaan met anderen.

2. De betekenis van de communicatie is de respons (reactie) die je krijgt

Je kent toch wel, dat je iets zegt tegen een ander waardoor die ander totaal in de stress schiet terwijl jij  het zo helemaal niet bedoelde. Als je hetzelfde dan nog een keer zegt maar dan met andere woorden, een andere toon, andere gebaren enz. dan zul je merken dat de ander totaal anders reageert.

3. Mensen beschikken over alle interne hulpbronnen die ze nodig hebben om te veranderen en hun doelen te bereiken

In potentieel zijn alle hulpbronnen al aanwezig om jezelf te zijn en je doelen te realiseren. Niet alle innerlijk hulpbronnen zijn echter direct toegankelijk en beschikbaar op het moment dat je ze wilt gebruiken. Je kunt dit echter wel leren en daarmee vergroot je de mogelijkheid om je leven vorm te geven. Zo heb ik tijdens mijn NLP Practitioner geleerd dat het okay is om te zeggen: dat wil ik niet, daar heb ik geen zin in. Ik gebruikte daarvoor als hulpbron ‘bedenktijd’. Ik heb geleerd om  niet meteen tegen alles ‘ja’ te hoeven zeggen. Door eerst even na te denken krijg ik helder wat ik werkelijk wil. Of iets me energie kost of geeft, voor mij een belangrijke afweging in mijn keuzes.

4. Falen bestaat niet, er is alleen feedback

Alles wat je hebt gedaan kun je zien als informatie, als leermomenten. Het geeft je inzicht in hoe je tot gewenste resultaten kunt komen. Hoe fijn is dat? Dat betekent dat ik altijd bereid ben om te kijken naar mijn aandeel in een situatie/gebeurtenis en wat kan ik ervan leren?

5. Achter elk gedrag schuilt een positieve intentie

Elk gedrag heeft een positieve functie voor degene die het gedrag vertoont. Het is belangrijk om de persoon en het gedrag te onderscheiden. Het gedrag is dus niet wie de persoon is. Mensen maken namelijk een zo goed mogelijke keuze met de bronnen die ze op dat moment tot hun beschikking hebben. Rechtvaardigt dat dan ieder gedrag? Ik denk van niet. Er zijn nu eenmaal afspraken gemaakt. Stelen is bijvoorbeeld not done. Toch kan stelen voor iemand een positieve intentie hebben gehad…

6. De persoon met het meest flexibele gedrag heeft de grootste invloed

Ben je in staat om je gedrag aan te passen aan de situatie dan ben je in staat om er flexibeler mee om te gaan. Als je star bent, kan er een patstelling ontstaan waarin er geen resultaten meer worden behaald. Mijn cliënten vinden deze vooronderstelling vaak nog niet zo gemakkelijk. Ze verwarren hem vaak met begrippen als: toegeven, zichzelf verloochenen enz. Terwijl het gaat over flexibiliteit.  Ik leg vaak uit dat ik het handig vind om te denken aan de WWW: wat werkt wel? In de regel komt de volgende vooronderstelling dan ook ter sprake.

7. Als je altijd doet wat je altijd hebt gedaan, zul je altijd krijgen wat je altijd kreeg

Stap uit je comfort zone. We hebben de neiging om bepaald gedrag te herhalen, ook al zijn we ons bewust dat het niet meer werkt voor ons. Wanneer je leert om jouw manier van denken, en je gewoontes, aan te passen, dan zullen ook je resultaten veranderen. In NLP-land noemen we dit vaak stretchen. Te veel stretchen kan stressen worden, te lang in je comfortzone blijven geeft veiligheid. Besef dat je grootste leermomenten te behalen zijn als je kunt stretchen. Nou, ik heb wat af gestretcht hoor!! En nog…..ik wil immers blijven groeien, mezelf blijven ontwikkelen.

8. Jouw opvatting is jouw werkelijkheid: de kaart is niet het gebied. 

De manier waarop jij de werkelijkheid ziet, ontstaat door de manier waarop je informatie filtert. Maar ook jouw persoonlijke behoeften, waarden en interesses bepalen jouw werkelijkheid. Deze hoeft dus niet in overeenstemming te zijn met de werkelijkheid van een ander. Dit vind ik een leuke vooronderstelling en hij leidt dan ook regelmatig tot interessante gesprekken. Soms betrap ik mezelf erop dat ik bezig ben om een ander te overtuigen  van mijn werkelijkheid. Alle goede intenties in gedachten, het is alleen mijn werkelijkheid! En dus werkt hij niet voor een ander.

9. Iedereen heeft de leiding over zijn geest en daarom over zijn resultaten

Als we onze gedachten onder controle hebben, controleren we ook ons gedrag en zijn we dus verantwoordelijk voor onze resultaten. Kunnen we onze gedachten onder controle hebben? Kunnen we stoppen met denken? Kunnen we ons gedrag onder controle houden? Ja dat kan!! Gelukkig wel. We bedenken namelijk alles zelf en hebben dus ook de keuze om iets anders te denken en om iets anders te doen. Ik heb gemerkt dat ik het nog niet altijd even gemakkelijk vind om mijn gedachten onder controle te houden. Voor mij vergt dat veel oefenen. Ik ben geneigd om te veel in mijn hoofd te zitten. Toch kan ik het wel! Er zijn een aantal NLP interventies die ik bij mezelf kan doen zodat ik rustiger in mijn hoofd word.

10. Elk huidig gedrag is de beste keuze die er is

In het hier en nu neem je nou beslissingen op basis van eerdere herinneringen of ervaringen. Dat wil niet zeggen dat in de toekomst, over een halfjaar of wanneer dan ook, je dezelfde keuze zou maken. In het hier en nu is elke keuze altijd de beste keuze die je kunt maken, omdat je dat doet op basis van herinneringen en niet op basis van toekomstige besluiten. Deze vooronderstelling maakt dat ik milder kan kijken naar keuzes die ik in het verleden heb gemaakt en nu wellicht anders zou doen. Deze vooronderstelling helpt me in ieder geval om oordeelloos te kunnen kijken naar keuzes van een ander. Het was immers zijn/haar beste keuze, op dat moment.

11. Lichaam en geest zijn met elkaar verbonden en en beïnvloeden elkaar voortdurend

Ja duh!! Dat is voor mij de meest makkelijk aan te nemen vooronderstelling van NLP. Ik ben holistisch opgeleid en dus horen lichaam, geest (en omgeving) voor mij onlosmakelijk bij elkaar. Het makkelijkste voorbeeld is mijn reuma. Mijn lichaam waarschuwt mij perfect! Als weer eens te veel hooi op mijn vork neem, trekt mijn lichaam aan de bel. In mijn geval (ik ben erfelijk belast) in de vorm van activering van mijn reuma. Een pijntje of ontstekinkje hier en daar zodat ik weet dat ik pas op de plaats moet maken. Ik denk dat iedereen snapt dat ik durf te stellen dat stress je ‘pakt op je zwakken plekken’ (buikpijn, hoofdpijn, rugpijn zijn bekenden voorbeelden).

Er zijn nog meer vooronderstellingen van NLP. Ik heb er een aantal uitgelicht. De rest leer je tijdens je NLP Practitioner opleiding :)

Comments are closed.